Bilişsel Gelişim | KAZANIM KODU: 8.1

Çevresindeki nesneler ve olaylar hakkında sorular sorar.

🎯 Ön Koşul Beceriler

Çocuğunuzun çevresindeki nesnelere dikkatle bakabilmesi, temel dil ve konuşma becerilerine sahip olması ve iletişim kurmaya istekli olmasıdır.

🧸 Gerekli Materyaller

Evde bulunabilir: Çocuğunuzun daha önce görmediği ilginç bir nesne (eski bir radyo, büyük bir deniz kabuğu vb.) veya günlük hayattaki doğal olaylar (yağmur yağması, elektriklerin kesilmesi, bozulan bir oyuncak).

📝 Evde Uygulama Adımları

**ADIM 1 – Hazırlık:** Çocuğunuzun odasına veya salondaki masanın üzerine, onun daha önce hiç görmediği, ilgisini çekecek gizemli bir nesne (Örn: Büyük, renkli bir mutfak süzgeci veya kurmalı eski bir saat) koyun. "Sevgili ailemiz, bugün evimize gizemli bir misafir geldi!" diyerek merak duygusunu tetikleyin. **ADIM 2 – Model Olun:** Çocuğunuz nesneye bakıp sessiz kalırsa, siz onun yerine meraklı rolü oynayarak model olun. Nesneye yaklaşın, şaşırarak "Aaa! Bu masanın üzerindeki de ne? Bu ne işe yarıyor acaba? Neden burada duruyor?" diyerek nasıl soru sorulacağını, merakın kelimelere nasıl döküleceğini neşeli bir ses tonuyla gösterin. **ADIM 3 – Destekli Deneme:** Bir sonraki gün dışarıda yağmur yağarken pencereden bakın. Çocuğunuza ipucu verin: "Bak sular gökten aşağı düşüyor, sence neden yağmur yağıyor? Bana sorsana: Baba neden yağmur yağıyor? de bakayım" diyerek onu soru sormaya yönlendirin. Söylediğinde "Harika bir soru sordun!" diyerek motivasyonunu artırın. **ADIM 4 – Bağımsız Deneme:** Gün içinde çocuğun oyuncağının pilini çaktırmadan çıkarın veya arabasının tekerleğini gevşetin. Oyuncağı çalışmayınca size gelip tamamen bağımsız bir şekilde "Bu neden çalışmıyor?", "Ne oldu buna?" gibi sorular sormasını bekleyin. Soru sorduğu an dikkatle dinleyin ve başarısını coşkuyla onaylayın. **ADIM 5 – Zorluk Artırma:** Çocuğunuz soru sorduğunda cevabı hemen siz vermeyin. "Çok güzel bir soru! Peki sence neden çalışmıyor olabilir? İçinde ne eksik?" diyerek soruyu ona geri yönlendirin ve mantıksal düşünme, problem çözme becerilerini daha derin bir seviyeye taşıyın. **ADIM 6 – Oyunlaştırın:** Meraklı Dedektif oyunu; evdeki bir eşyayı bezle kapatın. Çocuğunuz dedektif olsun ve beze dokunarak size "Bu büyük mü?", "Bu yumuşak mı?", "Bu ne?" gibi sorular sorarak ipuçlarıyla nesneyi bulmaya çalışsın. Sorular bittiğinde alkış tufanı koparın. Bu merak uyandırma rutinlerini gün içine yayarak her fırsatta tekrarlayın.

⚠️ Uzman Notu: Dikkat Edilecekler ve Uyarlamalar

1. Çocuğunuz gün içinde ne kadar anlamsız veya üst üste soru sorursa sorsun, sorularını asla cevapsız bırakmayın ya da "Çok soru sordun sus" demeyin; bu dönem bilimsel düşüncenin altın çağıdır. 2. Soru sorduğunda televizyonu veya telefonu kapatıp tamamen onunla göz kontağı kurarak değer verdiğinizi gösterin. 3. Çocuğunuz henüz konuşamıyorsa veya kelimeleri kısıtlıysa, parmağıyla gösterip şaşkın sesler çıkarmasını (Örn: "Aa?") da soru sorma girişimi olarak kabul edin.

Çocuğunuzun güçlü olduğu kanala göre; eğer yapısı gereği çok sessiz olan ve çevresine karşı kendiliğinden sözel soru sormayan bir çocuksa, siz ona gün içinde sürekli sorular sorarak model olun. Örneğin yolda yürürken "Bak bu yaprak neden sararmış acaba?", "Kedi neden miyavlıyor?" gibi soruları siz ortaya atıp yine kendiniz cevaplayarak soru sorma kalıplarını işitsel kanaldan zihnine yerleştirebilirsiniz. Dil konuşma güçlüğü olan çocuklar için jest, mimik ve şaşkınlık ifadeleriyle soru sorma davranışını destekleyin.

Çocuğunuzun Gelişimini Kapsamlı Değerlendirin

Çocuğunuzun yaş düzeyindeki tüm becerilerini MEB standartlarında erken ön tarama ile test etmek ve kişiye özel BEP programınızı oluşturmak için ücretsiz aracımızı kullanın.

Ücretsiz Ev Programı (BEP) Hazırla
Bize Yazın 👋