İnce Motor | KAZANIM KODU: 2.17

Kalem, kaşık gibi saplı nesnelerin orta kısmından tutarak kullanır.

🎯 Ön Koşul Beceriler

Çocuğun nesneleri avuç içiyle kavrayabiliyor, elini nesneye uzatabiliyor, basit nesne kullanım eylemlerini (sallama, vurma) biliyor ve yetişkinin basit yönergelerine (tut, al, ver) tepki verebiliyor olması gerekir. Tek elle nesne tutma becerisi gelişmiş olmalıdır.

🧸 Gerekli Materyaller

Evde bulunabilir: Kalın saplı bir kaşık (çocuk kaşığı), büyük bir boya fırçası, kalın gövdeli bir kalem (yumurta kalemi), saplı bir oyuncak (çan, marakas), renkli bant (ipucu için). Alan: Masa veya yüksek mama sandalyesi; çocuğun rahatça oturabileceği, düz bir zemin.

📝 Evde Uygulama Adımları

**ADIM 1 – Hazırlık:** Çocuğunuzun önüne kalın saplı bir kaşık veya fırça koyun. Nesneyi göstererek Bak, şimdi bunu tutacağız, deyin. Çocuğun dikkatini nesneye çekin. Gerekirse sapın orta kısmına renkli bant yapıştırın. **ADIM 2 – Model Olun:** Siz önce nesneyi elinize alın. Bak, kaşığı buradan tutuyorum, deyin. Parmağınızla sapın orta kısmını gösterin. Nesneyi orta kısmından tutun, çocuğun size bakmasını sağlayın. Bak, uçtan değil, ortadan tutunca daha kolay kullanıyorum, deyin. Kaşıkla birkaç kez hafifçe vurun veya fırçayla kağıda sürtün. Hareketleri yavaş ve net yapın. **ADIM 3 – Destekli Deneme:** Çocuğa nesneyi uzatın. Al bakalım, tut, deyin. Çocuk uçtan tutarsa nazikçe elini tutun. Bak, buradan tutalım, ortadan, deyin. Parmağınızla orta kısmı işaret edin. Elini orta kısma doğru yönlendirin. Doğru tuttuğunda Harika, işte böyle! Ortadan tuttun! deyin. Gerektiğinde elinizin üzerine koyarak rehberlik edin. Nesneyle bir işlem yapmasını sağlayın; kaşıkla tabağa vurun, fırçayla kağıda boyayın. **ADIM 4 – Bağımsız Deneme:** Çocuktan tek başına denemesini isteyin. Şimdi sen tut, bakalım, deyin. Çocuk nesneyi aldığında izleyin, müdahale etmeyin. Uçtan tutarsa Bak, uçtan tutunca zorlanıyorsun. Ortadan tut, daha kolay, deyin. Doğru tuttuğunda büyük bir kutlama yapın. Her denemeden sonra teşvik edin. Yanlış tutuşu düzeltmek için acele etmeyin; çocuk kendi deneyimlesin. **ADIM 5 – Zorluk Artırma:** Çocuk alıştıkça farklı nesneler deneyin. İnce saplı kaşık, kalem, tarak. Bak, şimdi bunu tut, deyin. Farklı kullanım alanları gösterin; kaşıkla yemek yeme, fırçayla boyama, kalemle çizim. Çocuğun kendi nesnesini seçmesine izin verin. Hangisini kullanmak istersin? deyin. **ADIM 6 – Oyunlaştırın:** Kaşık Davulu oyunu; kaşıkla tencereye, tabağa vurun, ritim tutun. Fırça Ressamı oyunu; büyük kağıda fırçayla boyama yapın. Kalem Kaşifi oyunu; kalın kalemle büyük kağıda çizim yapın. Tutuş Yarışı oyunu; kim daha doğru tutuyor? Günde 5-10 dakika, eğlenceli ve sabırlı ortamda tekrarlayın.

⚠️ Uzman Notu: Dikkat Edilecekler ve Uyarlamalar

1. Nesnenin sapının çok ince olmaması tutuşu kolaylaştıracaktır; kalın saplı kaşık, fırça veya yumurta kalemi tercih edin. 2. Çocuk uçtan tutuyorsa bu normaldir; henüz orta kısım farkındalığı gelişmemiştir. Sabırla yönlendirin. 3. Renkli bant (ipucu) somut destek sağlar; orta kısmı bantla işaretleyin, çocuk oradan tutmasını sağlayın. 4. Her çocuk farklı hızda ilerler; bazıları hemen öğrenir, bazıları haftalar alır. Sabırlı olun. 5. Çocuk nesneyi fırlatıyorsa bu normaldir; öfke veya heyecan ifadesi olabilir. Sakin olun, tekrar deneyin. 6. Güvenlik önemli; keskin uçlu, kırılgan veya zehirli boyalı nesneler kullanmayın. 7. Çocuk isteksizse zorlamayın; yemek saatinde kaşık vererek doğal fırsatlar yaratın. 8. Doğru tutuş, ince motor gelişimi ve bağımsız yemek yeme becerisi için temel oluşturur.

Her çocuk farklı hızda ilerler; büyük ve kalın saplı nesnelerle başlayıp, başarıyı gördükçe ince saplılara geçin. Çocuğa önce model olun, gerektiğinde fiziksel rehberlik verin (elinden tutarak doğru tutuşa yönlendirmek) ve desteği yavaşça çekin. Görsel yönlendiriciler (sapın ortasına renkli bant yapıştırmak, tutuş yerini ok işaretiyle belirtmek) veya dokunsal ipuçları (sapın ortasına kabartmalı bant yapıştırmak) ekleyin. Otizm spektrumundaki çocuklar için aynı nesneyi ve aynı tutuşu sabit sırayla tekrar edin, değişiklikleri önceden haber verin. El titremesi veya kavrama güçlüğü olan çocuklar için daha kalın ve hafif nesneler kullanın, tutma aparatları (kalem tutacağı) ekleyin. Zihinsel yetersizliği olan çocuklar için daha büyük ve renkli nesneler kullanın. Görme yetersizliği olan çocuklar için dokunsal işaretli saplar kullanın. Sabırlı olun, tekrar sayısını artırın ve çocuğun günlük enerjisine göre seansı kısa tutun.

Çocuğunuzun Gelişimini Kapsamlı Değerlendirin

Çocuğunuzun yaş düzeyindeki tüm becerilerini MEB standartlarında erken ön tarama ile test etmek ve kişiye özel BEP programınızı oluşturmak için ücretsiz aracımızı kullanın.

Ücretsiz Ev Programı (BEP) Hazırla